آخرین ویرایش در 11 ماه ago توسط آوا رحمتی
بازار خودروهای تولید داخل این روزها شاهد تنش تازهای است؛ کشمکش میان ایرانخودرو و مراجع تنظیمگر درباره میزان مجاز افزایش قیمت، بیش از پیش بحث انحصار، رقابت و حقوق مصرفکننده را به صحنه عمومی کشانده است.
از کاهش انحصار تا ابهام در قیمتگذاری
مدعیان کاهش انحصار خودروسازان میگویند با ورود شرکای جدید و آزادسازی واردات قطعات، دیگر نمیتوان قیمت را بهطور دستوری تعیین کرد. در مقابل، ایرانخودرو تأکید دارد بازار هنوز در قبضه چند شرکت بزرگ است و فرایند قیمتگذاری دستوری، فراتر از چارچوبهای قانونی سابق، کنار گذاشته شده است. این اظهارنظرها زمینه را برای اختلاف بر سر مرجع نهایی تعیین نرخ فراهم کرده است.
جزئیات انتقاد و دفاع
- دیدگاه ایرانخودرو: ابطال دستورالعمل قبلی توسط دیوان عدالت اداری، تولیدکننده را ملزم به اتکا بر قانون تجارت و استانداردهای حسابداری برای تعیین حاشیه سود میکند. بر این اساس، افزایش ۲۲ درصدی قیمت از آبان ۱۴۰۳ تا خرداد امسال، متناسب با رشد هزینه تولید توجیه شده است.
- موضع سازمان تعزیرات حکومتی: هر افزایش بیش از ۱۵ درصد که شورای رقابت تصویب کرده، مصداق گرانفروشی است و شرکت باید مابهالتفاوت نرخهای مازاد را به مصرفکنندگان بازگرداند.

اثرات بر خریداران و پیشنهادات اصلاح روند
اختلاف در مرجع قیمتگذاری، به سردرگمی متقاضیان و طولانیتر شدن صف پیشفروش و تحویل خودرو انجامیده است. کارشناسان معتقدند برای برونرفت از این بحران، باید:
- فضای رقابتی واقعی با مشارکت خودروسازان کوچک و بخش خصوصی در تولید ایجاد شود
- فرآیند محاسبه هزینه تمامشده و سود مجاز، شفاف و مبتنی بر فرمولهای استاندارد در دسترس عموم قرار گیرد
با رفع انحصار نسبی و شفافسازی قیمتگذاری، هم مصرفکننده از بهای منصفانه بهره میبرد و هم تولیدکننده در چارچوب قانون به برنامهریزی بلندمدت رضایتبخش دست مییابد.
آوا رحمتی
نویسنده و خبرنگار حوزه اجتماعی
آوا رحمتی، روزنامهنگار و نویسنده حوزه اجتماعی، فعالیت حرفهای خود را با تمرکز بر موضوعات اجتماعی و حقوقی آغاز کرده است. علاقه او به بررسی مسائل جامعه و روایت دغدغههای شهروندان، مسیر کاریاش را به سمت تولید محتوای تحلیلی و گزارشهای اجتماعی هدایت کرده است.
او پس از فارغالتحصیلی در رشته حقوق، از سال ۱۳۹۷ با نگارش مقالات تحلیلی برای رسانههای خبری فعالیت خود را آغاز کرد و در ادامه با حضور در حوزه خبرنگاری میدانی، تجربه بیشتری در پوشش مسائل اجتماعی و تهیه گزارشهای تحقیقی به دست آورد.
رحمتی در حال حاضر به عنوان دبیر بخش اجتماعی و گزارشهای تحقیقی یک مجله خبری فعالیت میکند و موضوعات مرتبط با جامعه، حقوق شهروندی و مسائل کمتر دیدهشده اجتماعی را دنبال میکند.
رویکرد حرفهای او بر شنیدن روایتهای مختلف، توجه به گروههای کمتر شنیدهشده جامعه و ارائه گزارشهایی دقیق و مسئولانه درباره مسائل اجتماعی است.
